Jaarruimte berekenen 2026: hoeveel mag je inleggen?

Bouw je te weinig pensioen op, dan mag je dat zelf aanvullen met belastingvoordeel. Dat bedrag heet je jaarruimte. Je jaarruimte berekenen doe je met je inkomen van 2025: haal daar € 19.172 vanaf en neem 30% van wat overblijft. Krijg je via je werk al pensioen, dan gaat er nog een bedrag af.

Bij € 52.000 zonder pensioen via je werk is dat ongeveer € 9.850. Hieronder reken je het voor je eigen situatie uit, voor elk jaar vanaf 2016.

Deze uitleg is informatief en geen fiscaal advies.

Kies het belastingjaar waarover je wilt rekenen, vul je inkomen van het jaar ervoor in en je factor A. De tool gebruikt per jaar het percentage, de franchise en de vermenigvuldiger die in dat jaar golden.

De Belastingdienst gaat uit van het pensioen dat je in een jaar had mogen opbouwen en trekt daar het pensioen vanaf dat je werkelijk hebt opgebouwd. Wat overblijft, is je jaarruimte. Die ruimte gebruik je voor een pensioenrekening, zie wat is pensioensparen.

In de formule staan twee woorden die je verder nergens tegenkomt. Het deel van je inkomen waarover je mag rekenen heet de premiegrondslag. Het vaste bedrag dat daarvoor van je inkomen af gaat heet de AOW-franchise, dit jaar € 19.172. Dat bedrag valt weg omdat je over dat deel later AOW krijgt.

Twee dingen vallen mensen op als ze dit voor het eerst zien. De vermenigvuldiger 6,27 rekent je factor A om naar een premiebedrag, want factor A is een jaarlijkse uitkering en geen premie. En de franchise gaat er vanaf omdat je over dat deel van je inkomen straks AOW krijgt. Neem je het bedrag later in één keer op, dan gelden de regels voor lijfrente afkopen.

Rekenvoorbeeld in loondienst

Je verdiende in 2025 € 52.000 bruto en op je pensioenoverzicht staat bij factor A een bedrag van € 900.

Leg je dat bedrag in, dan daalt je belastbaar inkomen met € 4.205. Over je laatst verdiende euro’s betaal je 37,56%, dus je krijgt ongeveer € 1.579 terug via je aangifte.

Rekenvoorbeeld zonder pensioenopbouw

Werkte je in 2025 als zzp’er zonder pensioenregeling, dan is je factor A nul en vervalt de aftrekpost. Bij een winst van € 60.000 blijft over: 60.000 min 19.172 is € 40.828, en 30% daarvan is € 12.248 aan jaarruimte. Dat is bijna drie keer zoveel als in het voorbeeld hierboven, bij een inkomen dat maar € 8.000 hoger ligt.

Je rekent altijd met het jaar ervoor. Voor je jaarruimte over 2026 gebruik je dus je cijfers van 2025. Dat komt doordat pas na afloop van een jaar vaststaat hoeveel je hebt verdiend en hoeveel pensioen je hebt opgebouwd.

Welk inkomen meetelt

Het gaat om je inkomen in box 1. Bij ondernemers is dat de winst uit onderneming vóór de ondernemersaftrek en de MKB-winstvrijstelling. Daar gaat het vaakst mis, want dat is een hoger bedrag dan de winst onderaan je aangifte.

Spaargeld en beleggingen in box 3 tellen niet mee, een erfenis ook niet. Verdien je meer dan € 137.800, dan blijft het deel daarboven buiten de berekening.

Waar je factor A vindt

Factor A staat op het pensioenoverzicht dat je jaarlijks van je pensioenuitvoerder krijgt, het Uniform Pensioenoverzicht. Meerdere werkgevers gehad in dat jaar? Tel de bedragen bij elkaar op. Op de pagina over factor A staat waar het precies op je overzicht staat en wat je doet als je het overzicht kwijt bent.

Wie terugrekent voor zijn reserveringsruimte heeft de cijfers van eerdere jaren nodig. Die verschillen sterk, want de Wet toekomst pensioenen heeft het percentage in 2023 meer dan verdubbeld.

Let op de laatste twee rijen. In 2016 en 2017 was de vermenigvuldiger 6,5 in plaats van 6,27. Rekentools die één formule op alle jaren loslaten, geven voor die jaren een te hoge uitkomst.

In 2026 daalt de hoogste jaarruimte voor het eerst sinds de nieuwe pensioenwet, van € 35.798 naar € 35.588. Het maximale inkomen bleef staan op € 137.800 terwijl de franchise steeg, en daardoor wordt de grondslag kleiner. Voor wie ruim onder die inkomensgrens zit, verandert er niets aan de rekenwijze.

Ruimte die je in een jaar laat liggen, verdwijnt niet meteen. Onbenutte jaarruimte van de afgelopen tien jaar mag je alsnog gebruiken. Dat heet reserveringsruimte. In 2026 gaat het om de jaren 2016 tot en met 2025, met een maximum van € 42.753.

De rekentool hierboven telt die jaren voor je op. Per jaar reken je de ruimte uit, vul je in wat je toen al hebt ingelegd, en wat overblijft komt in de lijst. Het oudste jaar valt elk jaar af, dus wie lang wacht, ziet ruimte definitief vervallen.

Voor de exacte bedragen blijft het hulpmiddel Lijfrentepremie van de Belastingdienst de plek waar je het narekent. Daar kun je per jaar vanaf 2016 een berekening maken met je eigen gegevens. Wil je dieper op dit onderdeel in, met een rekentool die alle tien jaren naast elkaar zet en per jaar laat zien wanneer die ruimte vervalt? Dat staat op de pagina over reserveringsruimte berekenen.

Zonder pensioenregeling via een werkgever heb je vrijwel altijd jaarruimte, want er staat niets tegenover je grondslag. Dat maakt het bedrag bij ondernemers doorgaans twee tot drie keer zo hoog als bij een werknemer met hetzelfde inkomen. Hoeveel je daarvan werkelijk nodig hebt, reken je uit op de pagina over pensioen opbouwen als zzp’er.

Twee punten die bij ondernemers anders liggen. Je rekent met de winst vóór ondernemersaftrek en MKB-winstvrijstelling, wat de ruimte vergroot. En de oudedagsreserve is sinds 2023 afgeschaft, dus die aftrekpost in de formule speelt alleen nog bij jaren tot en met 2022. Heb je nog een oude reserve staan, dan kun je die afstorten in een lijfrente.

Weet je niet zeker of je een tekort hebt? Op de pagina over het pensioengat reken je uit hoeveel inkomen je straks mist en wat je per maand opzij zou moeten zetten.

Je inleg gaat van je belastbaar inkomen af. Wat je terugkrijgt, hangt af van het tarief van de hoogste schijf waarin je inkomen valt, en van je algemene heffingskorting. Reken het percentage na bij het belastingvoordeel van pensioensparen.

Dat hoogste tarief verrast mensen, want voor de meeste aftrekposten geldt sinds een paar jaar een beperking. De tariefsaanpassing verlaagt het voordeel van bijvoorbeeld hypotheekrente en giften in de hoogste schijf naar 37,56%. Lijfrentepremie valt daar buiten, want dat is een uitgave voor een inkomensvoorziening en die categorie staat niet in de opsomming van de wet. De aftrek werkt dus tegen je volle marginale tarief.

Tegenover dat voordeel staat belasting later. Over je uitkeringen vanaf je pensioendatum betaal je alsnog inkomstenbelasting, alleen dan meestal tegen een lager tarief omdat je geen AOW-premie meer betaalt. Het verschil tussen die twee tarieven is je werkelijke winst, plus het feit dat het geld ondertussen buiten box 3 blijft.

Wil je de aftrek over 2026, dan moet het geld in 2026 zijn afgeschreven. De Belastingdienst is daar kort over: je mag premies en stortingen alleen aftrekken in het jaar waarin je ze hebt betaald.

Op een aantal sites staat dat je nog tot 1 april van het jaar erna de tijd hebt. Die regeling bestond tussen 2004 en 2011 en is met de Fiscale vereenvoudigingswet 2010 geschrapt. Wat er nog wel is: een termijn van zes maanden voor ondernemers die hun stakingswinst omzetten in een lijfrente. De kennisgroep van de Belastingdienst bevestigde in 2024 dat die termijn niet geldt voor gewone jaarruimte en reserveringsruimte.

De ruimte zelf staat los van waar je het geld neerzet. Je kunt kiezen voor een pensioenspaarrekening met een vaste rente of voor een pensioenbeleggingsrekening. Bij sparen weet je vooraf wat je krijgt, bij beleggen hangt de uitkomst af van de markt en van de kosten.

Twee dingen bepalen bij sparen het verschil tussen aanbieders: de rente en of je later ook bij dezelfde partij kunt laten uitkeren. In het overzicht van aanbieders staan de actuele tarieven naast elkaar.

Weet je je bedrag, dan is de volgende vraag waar je het neerzet. Op de vergelijkingspagina staan tien aanbieders naast elkaar op rente, kosten en de mogelijkheid om later bij dezelfde partij te laten uitkeren.

Hoeveel van je jaarruimte je daadwerkelijk nodig hebt voor het pensioen dat je wilt, reken je uit op pensioensparen berekenen.

Bedragen en regels gecontroleerd op 22 augustus 2026 bij de Belastingdienst en het Centraal Aanspreekpunt Pensioenen. Cijfers gelden voor belastingjaar 2026.

Jaarruimte berekenen 2026: hoeveel mag je inleggen?

• 1Rekentool
• 2De formule
• 3Je gegevens
• 4Bedragen per jaar
• 5Reserveringsruimte
• 6Zzp en ondernemers
• 7Belastingvoordeel
• 8Deadline
• 9Waar inleggen
• 10Vragen